Κατασκευές: Έρχεται «έκρηξη» νέων έργων , ποιοι οι κίνδυνοι

253

  

Μπροστά σε «έκρηξη» νέων έργων βρίσκονται οι κατασκευαστικοί όμιλοι, αλλά αποτελεί πρόκληση η επιστροφή σε κερδοφορία. Μεγάλος «πονοκέφαλος» οι ανατιμήσεις υλικών, άντληση κεφαλαίων με πωλήσεις assets. Η ακτινογραφία των οικονομικών αποτελεσμάτων.

Το Ταμείο Ανάκαμψης με τα 32 δισ. και το ΕΣΠΑ της περιόδου 2021-2027 με τα 40 δισ. ανοίγουν το δρόμο για μεγάλα έργα υποδομών στην Ελλάδα με πρόσβαση σε εξασφαλισμένη χρηματοδότηση. Σύμφωνα μάλιστα με τον υφυπουργό υποδομών κ. Γ. Καραγιάννη έως τις αρχές του επόμενου έτους θα έχουν δημοπρατηθεί έργα 4 δισ. ευρώ.

Οι μεγάλες κατασκευαστικές εταιρείες έχουν ενισχύσει τους τελευταίους μήνες σημαντικά το ανεκτέλεστο υπόλοιπο έργων, εξασφαλίζοντας υψηλά έσοδα για τα επόμενα χρόνια. Εκτιμάται ότι από το «μπουμ» των υποδομών η εθνική οικονομία θα πριμοδοτηθεί με 200.000 νέες θέσεις εργασίας.

Είναι όμως σε θέση οι μεγάλοι εγχώριοι κατασκευαστικοί όμιλοι να εκτελέσουν απρόσκοπτα αυτόν το μεγάλο όγκο έργων;

Η τρέχουσα συγκυρία δεν είναι η ιδανική. Η διαταραχή στην εφοδιαστική αλυσίδα και η ενεργειακή κρίση έχει εκτινάξει το κατασκευαστικό κόστος, αφού ανατιμήθηκαν  τα δομικά υλικά (άσφαλτος, τούβλα, χαλκός, έτοιμο σκυρόδεμα, καλώδια κ.α),  ο ηλεκτρομηχανολογικός εξοπλισμός, τα καύσιμα και τα μεταφορικά. Οι αυξήσεις τιμών κυμαίνονται μεταξύ 25% και 70%, χωρίς να υπάρχουν ενδείξεις ότι το φαινόμενο αυτό θα αντιστραφεί τους επόμενους μήνες. Το πρόγραμμα αναθεωρήσεων στα κόστη από το Υπουργείο Υποδομών θα δώσει μια ανάσα αλλά χαρακτηρίζεται από τους εργολάβους ελλιπές. Πλέον στις νέες συμβάσεις έργων του ιδιωτικού τομέα και του εξωτερικού περιλαμβάνεται ρήτρα ανατίμησης υλικών και καυσίμων.

Επίσης, αρκετά έργα έχουν αναληφθεί με μεγάλες εκπτώσεις, με αποτέλεσμα στο πρώτο απρόβλεπτο γεγονός το έργο να φέρνει ζημιές στον μειοδότη. Επιπλέον, η αγορά έχει εισέλθει σε τροχιά αύξησης των επιτοκίων καθιστώντας αναγκαία συνθήκη την καλή χρηματοοικονομική κατάσταση των ομίλων που θα προσφύγουν σε δανεισμό για να εκτελέσουν τα έργα.

Η στρατηγική πώλησης των «ασημικών»

Η Άκτωρ, μετά την κεφαλαιακή ένεση με 100 εκατ ευρώ δείχνει να συνέρχεται από το «κώμα» των τελευταίων ετών και να προσθέτει νέα έργα στο χαρτοφυλάκιό της. Επίσης, η αύξηση κεφαλαίου στην Ιντρακάτ ύψους 51 εκατ εξυπηρετεί τον ίδιο σχεδιασμό.

Επειδή όμως οι μελλοντικές ανάγκες σε κεφάλαια κίνησης, σε έκδοση εγγυητικών και στη σύναψη δανεισμού θα είναι τεράστιες η τρέχουσα στρατηγική των μεγάλων κατασκευαστικών ομίλων περιλαμβάνει πώληση περιουσιακών στοιχείων, ώστε τα κεφάλαια που θα εισρεύσουν να αξιοποιηθούν στο κατασκευαστικό κομμάτι αλλά και στις παραχωρήσεις.

Στο πλαίσιο αυτό, η Ελλάκτωρ έχει συμφωνήσει με τη Μotor Oil να πωλήσει το 75% της Άνεμος (ΑΠΕ) ώστε να εισπράξει 570 εκατ. μετρητά και να ελαφρύνει τον ισολογισμό της με δάνεια 200 εκατ. ευρώ. Στο ίδιο μοτίβο κινούνται και οι άλλοι τρεις μεγάλοι κατασκευαστικοί όμιλοι. Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ βρίσκεται σε συζητήσεις με τη Macquarie για να μεταβιβάσει την Τέρνα Ενεργειακή, η Iντρακάτ μιλά με την BC Partners  για το δικό της κομμμάτι των ΑΠΕ και η Avax πωλεί τη θυγατρική Voilterra με τα ασημικά της (ΑΠΕ) αλλά και τα βαρίδια (προμήθεια ενέργειας).

Η εικόνα των μεγάλων ομίλων μετά τη δημοσίευση των τελευταίων οικονομικών τους στοιχείων έχει ως εξής:

Άκτωρ: Η οργανωτική, λειτουργική και χρηματοοικονομική αναδιάρθρωση της Άκτωρ απέδωσε απτά αποτελέσματα το πρώτο τρίμηνο του 2022. Ο τζίρος της κατασκευής του ομίλου Ελλάκτωρ αυξήθηκε κατά 5% στα 101,3 εκατ αλλά το πιο σημαντικό ήταν η εξισορρόπηση της λειτουργικής κερδοφορίας από ζημιές 9,8 εκατ το περσινό τρίμηνο σε οριακό EBITDA το πρώτο τρίμηνο του 2022.

Η αποχώρηση από ζημιογόνα έργα, η επικέντρωση στις αγορές της Ελλάδος και της Ρουμανίας, η ανάληψη έργων με υψηλά περιθώρια κέρδους σε σχέση με το παρελθόν και η αύξηση κεφαλαίου της μητρικής Ελλάκτωρ ύψους 120 εκατ., εκ των οποίων 100 κατευθύνθηκαν για να κλείσουν οικονομικές εκκρεμότητες της κατασκευής, συνέβαλαν  στην αντιστροφή της εικόνας του κλάδου της κατασκευής, που τα τελευταία χρόνια είχε εξελιχθεί σε μαύρη τρύπα για τον όμιλο Ελλάκτωρ. Το ανεκτέλεστο υπόλοιπο της Ακτωρ και των θυγατρικών της ανήλθε σε 2,6 δισ. Το ανεκτέλεστο περιλαμβάνει έργα ύψους 44 εκατ., οι συμβάσεις των οποίων έχουν υπογραφεί μετά τις 31.03.2022 και νέα έργα ύψους 701 εκατ., που έχουν εξασφαλισθεί, οι συμβάσεις των οποίων αναμένεται να υπογραφούν. Επιπρόσθετα, η Άκτωρ θα είναι ο κατασκευαστής των έργων του ομίλου στις Γούρνες Ηρακλείου καθώς και στο κτήμα Καμπά στην Κάντζα Αττικής, συνολικού εκτιμώμενου προϋπολογισμού άνω των 350 εκατ. ευρώ.

ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ: «Στις Κατασκευές, αυξήσαμε το ανεκτέλεστο, διατηρώντας τις προοπτικές για μία υγιή κατασκευαστική δραστηριότητα το επόμενο διάστημα», δήλωσε με αφορμή τα αποτελέσματα του 2021 ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κ. Γιώργος Περιστέρης.

Ο κύκλος εργασιών του τομέα κατασκευών της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ διαμορφώθηκε το 2021 στα 600,6 εκατ. ευρώ, έναντι 525,9 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο, σημειώνοντας αύξηση κατά 14,2%.  Η λειτουργική κερδοφορία (προσαρμοσμένα EBITDA) ανήλθε σε 52,8 εκατ. ευρώ, έναντι 19 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2020. Το υπογεγραμμένο κατασκευαστικό ανεκτέλεστο του ομίλου στις 31.12.2021 ανήλθε σε περίπου 2,5 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με τη διοίκηση, με την προσθήκη των προς υπογραφή νέων συμβάσεων, το ανεκτέλεστο θα φτάσει το επόμενο διάστημα στα 4,9 δισ. ευρώ. Από αυτά, περίπου 400 εκατ. ευρώ προέρχονται από το εξωτερικό και τα υπόλοιπα 4,5 δισ. ευρώ αφορούν σε δραστηριότητες στην Ελλάδα. Από το εγχώριο ανεκτέλεστο (υπογεγραμμένο και προς υπογραφή) των 4,5 δισ. ευρώ, σε δημόσια έργα αντιστοιχούν περίπου 1,7 δισ. ευρώ, ενώ τα υπόλοιπα 2,8 δισ. ευρώ αντιστοιχούν σε ιδιωτικά έργα ή σε κατασκευαστικό αντικείμενο που εντάσσεται στον όμιλο μέσω έργων Παραχωρήσεων / ΣΔΙΤ στα οποία έχει ήδη ή πρόκειται να επενδύσει ο όμιλος (π.χ. νέο Διεθνές Αεροδρόμιο Ηρακλείου Κρήτης, Ολοκληρωμένο Τουριστικό Συγκρότημα με Καζίνο στο Ελληνικό, Εγνατία Οδός κ.α).

Avax: Η κατασκευαστική δραστηριότητα της Avax ενισχύθηκε το 2021 στα 575 εκατ. ευρώ, ενώ οι υψηλές ελεύθερες ταμειακές ροές κατευθύνθηκαν για τη μείωση των καθαρών δανεικών υποχρεώσεων που διαμορφώθηκαν στα 350 εκατ ευρώ. Παράλληλα, κατεγράφη αύξηση του ανεκτέλεστου που σύμφωνα με την εταιρεία θέτει τις βάσεις  για βελτίωση των οικονομικών επιδόσεων το 2022.

Τα αποτελέσματα εκμετάλλευσης της κατασκευής ήταν αρνητικά κατά 9,8 εκατ αλλά επιβαρύνθηκαν με έκτακτες και μη οργανικές χρεώσεις λόγω διαγραφής επισφαλών απαιτήσεων και με άλλες προβλέψεις ύψους 15,7 εκατ.

Στο τέλος του 2021, το ανεκτέλεστο υπόλοιπο του ομίλου έφτανε τα 1,4 δις περίπου, έναντι 1 δις στο τέλος του 2020. Μετά την 31.12.2021, ο όμιλος έχει υπογράψει νέες συμβάσεις, ενώ υπάρχουν και αρκετές συμβάσεις προς υπογραφή, συνολικής αξίας που προσεγγίζει τα 0,8 δισ. Συνυπολογίζοντας όλα τα παραπάνω έργα, το ανεκτέλεστο υπόλοιπο ανέρχεται περίπου  σε 2,2 δισ. ευρώ.

Ιντρακάτ: Το 2021 οι ανατιμήσεις σε ενέργεια και βασικές πρώτες ύλες έπληξαν τα αποτελέσματα της Ιντρακάτ αλλά η διοίκηση της εταιρείας ισχυρίζεται πως το 2022 θα επιστρέψει στην κερδοφορία. Η αύξηση κεφαλαίου των 51 εκατ ευρώ και η είσοδος νέων μετόχων συνηγορούν προς αυτή την κατεύθυνση. Επίσης, το ανεκτέλεστο των υπογεγραμμένων συμβάσεων του κατέγραψε ιστορικό υψηλό και σχεδόν διπλασιάστηκε σε σχέση με το προηγούμενο έτος, προσδίδοντας« έτσι «ιδιαίτερα θετικές προοπτικές αναφορικά με την μελλοντική εξέλιξη των εργασιών».

Ο κύκλος εργασιών της εταιρείας κατά την χρήση 2021 κατέγραψε αύξηση  31,9% και ανήλθε στο επίπεδο των  209,5 εκ. ευρώ. Τα EBITDA διαμορφώθηκαν σε ζημίες 4,8 εκατ και το καθαρό αποτέλεσμα ήταν αρνητικό κατά 16,7 εκατ. Το ανεκτέλεστο υπόλοιπο στις 31.12.2021 ανήλθε σε 556 εκ. πλέον  577 εκ. νέα προς υπογραφή έργα που έχει μειοδοτήσει η εταιρεία έως σήμερα και αναμένεται να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες συμβασιοποίησής τους, με συνέπεια τα προς εκτέλεση έργα να ξεπερνούν  τα 1,1 δισ. ευρώ.

 Βασίλης Κώτσης

businessdaily.gr