TAP: Παρατείνεται το δικαίωμα εξαίρεσης από πρόσβαση τρίτων στον αγωγό

191

  

tapΠαρατείνεται το δικαίωμα εξαίρεσης από την πρόσβαση τρίτων στον Διαδριατικό αγωγό κατόπιν αιτήματος του ίδιου του TAP, δεδομένου ότι η κοινοπραξία του Σαχ Ντενίζ έχει ήδη μεταθέσει για το 2020 την έναρξη των εξαγωγών φυσικού αερίου που ήταν να γίνουν το 2019.

Αυτό αναφέρει σε απόφασή της η ΡΑΕ (18/12/2014), που ενημέρωσε σχετικά την Ευρωπαική Ενωση, εγκρίνοντας το κείμενο με τίτλο “Energy Regulators’ Joint Opinion on TAP A.G.’s request for a prolongation of the validity period of the exemption decision”. Σύμφωνα με αυτό, από κοινού και οι τρεις Ρυθμιστικές Αρχές, Ελλάδας, Αλβανίας και Ιταλίας εγκρίνουν το αίτημα της εταιρείας TAP A.G. για επέκταση της χρονικής διάρκειας ισχύος της απόφασης εξαίρεσης από την πρόσβαση τρίτων.

Πριν από ενάμισι χρόνο, στις 17/5/2013, η Ευρωπαική Επιτροπή είχε χορηγήσει στον TAP δικαίωμα εξαίρεσης από πρόσβαση τρίτων για διάστημα 25 ετών (TAP -Third party access exemption) κατ’ εξαίρεση των κοινοτικών διατάξεων περί ανταγωνισμού, δεδομένης της σπουδαιότητας για την Ευρώπη του έργου. Το δικαίωμα αυτό χορηγείται για μεγάλα έργα υποδομής, προκειμένου οι ανάδοχες εταιρείες του έργου να αποσβέσουν την επένδυση τους (και συνήθως δίνεται για 25 έτη).

Αλλά πριν από μερικούς μήνες, η κοινοπραξία του Σαχ Ντενίζ, ενημέρωσε δια του βασικού της μετόχου, της BP,  που σημειωτέον αποτελεί με 20% μέτοχο και του ίδιου του αγωγού TAP, ότι το αρχικό χρονοδιάγραμμα ροής φυσικού αερίου προς την Ευρώπη έχει αλλάξει. Ενώ, η πρώτη παραγωγή φυσικού αερίου είχε προγραμματιστεί για το 2018 και το πρώτο αέριο προς την Ευρώπη ένα περίπου χρόνο αργότερα δηλαδή το 2019, ο επικεφαλής της κοινοπραξίας ενημέρωσε ότι θα χρειαστεί κάποιο επιπλέον διάστημα για να καλυφθεί η παροχή προς Γεωργία, Τουρκία και άρα προς τις δυτικοευρωπαικές αγορές.

Σαν αποτέλεσμα, η κοινοπραξία του TAP υπέβαλε αίτημα προς τις Ρυθμιστικές Αρχές των τριών χωρών, για παράταση του δικαιώματος εξαίρεσης από πρόσβαση τρίτων, με το επιχείρημα ότι όσο καθυστερούν τα έργα εκμετάλλευσης του κοιτάσματος Σαχ Ντενίζ -με ευθύνη του κονσόρτσιουμ- τόσο επηρεάζεται και η έναρξη λειτουργίας του ίδιου του διαδρατικού αγωγού.

Το αίτημα για παράταση συνοδευόταν από επιστολή της κοινοπραξίας που δεσμεύεται ότι η έναρξη λειτουργίας του ΤΑΡ θα πραγματοποιηθεί το αργότερο ως την 31η Δεκεμβρίου 2020.

Η ΡΑΕ ενέκρινε το αίτημα, αναφέροντας στην απόφασή της ότι η ισχύς της εξαίρεσης από την πρόσβαση τρίτων στον αγωγό TAP παύει να ισχύει είτε μετά την παρέλευση 3 ετών από την αρχική έγκριση και εφόσον δεν έχει ξεκινήσει η κατασκευή του αγωγού, είτε μετά την παρέλευση 6 ετών από την υιοθέτησή της εφόσον δεν έχει αρχίσει η λειτουργία του αγωγού.

Τι επικαλείται η TAP

Οπως αναφέρει και στην επιχειρηματολογία της η κοινοπραξία του TAP, το χρονοδιάγραμμα ανάπτυξης του έργου περιγράφεται στο λεγόμενο μηχανισμό “Funnelling Mechanism”, ο οποίος προσδιορίζει τα βήματα από την ανάπτυξη και παραγωγή αερίου από το κοίτασμα του Σαχ Ντενίζ ως το σημείο εξόδου του αγωγού TAP στην Ιταλία.

Στο μηχανισμό περιγράφεται η έναρξη εμπορικής λειτουργίας του TAP μέσω τριών βημάτων (First, Second, Third Window). Το σύνολο των βημάτων αυτών προσδιορίζονται αποκλειστικά από το κονσόρτσιουμ του Σαχ Ντενίζ λαμβάνοντας υπόψη την συνολική πρόοδο των έργων ανάντι του αγωγού TAP.

Επίσης στο αίτημά της η κοινοπραξία του αγωγού δηλώνει ότι αν δεν παραταθεί η διάρκεια της εξαίρεσης, τότε αυτό ίσως αποβεί καταστροφικό για την εταιρεία του TAP, θέτοντας σε ρίσκο τους μετόχους της, τους αγοραστές δυναμικότητας επί του αγωγού (shippers) αλλά ακόμα και το κονσόρτσιουμ του Σαχ Ντενίζ.

Διότι αν δεν συμπέσει χρονικά η διάρκεια των ήδη συναφθέντων συμβάσεων μεταφοράς φυσικού αερίου για την αρχική δυναμικότητα των 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ετησίως με την περίοδο εξαίρεσης θα δημιουργήσει σημαντική ανασφάλεια στους αγοραστές σχετικά με τη διαθεσιμότητα του αγωγού. Σαν αποτέλεσμα, αυτό θα κάνει αρκετούς να αμφισβητήσουν το μοντέλο και την πολιτική τιμολόγησης, αλλά και θα πλήξει πιθανώς την ομαλή χρηματοδότηση του έργου.

Διπλασιασμός δυναμικότητας

Οσον αφορά πάντως τη δυναμικότητα, και παρ’ ότι δεν το έχουν ανακοινώσει επίσημα, οι βασικοί μέτοχοι του Σαχ Ντενίζ έχουν εδώ και καιρό ενημερώσει την ελληνική κυβέρνηση, ότι μετά και το ναυάγιο του South Stream σχεδιάζουν να επισπέυσουν την αύξηση της ποσότητας του φυσικού αερίου που θα διέρχεται το 2020 από τον αγωγό προς την Ευρώπη. Εκμεταλλευόμενη το κενό που άφησε ο South Stream, η BP ενημέρωσε σύμφωνα με πληροφορίες την Κομισιόν αλλά και την ελληνική πλευρά για την πρόθεσή της να διπλασιάσει τη δυναμικότητα του TAP από τα 10 δισ. κ.μ. αερίου στα 20 δισ. κ.μ. αέρίου με την έναρξη της λειτουργίας του, το 2020.

 

Πηγή:energypress.gr